Üniversitemiz Akademisyenlerinin Ak Zambak Üretimini Hızlandırma Çalışmaları Devam Ediyor

Isparta Uygulamalı Bilimler Üniversitesi (ISUBÜ) Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü öğretim üyeleri, ekonomik değeri yüksek olan ak zambak (Lilium candidum) bitkisinin doku kültürü yöntemiyle çoğaltılması ve üretim süresinin kısaltılması üzerine önemli AR-GE çalışmaları yürütüyor.

ISUBÜ Ziraat Fakültesi Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Mehmet Polat, fakültenin doku kültürü laboratuvarında steril koşullarda in vitro yöntemlerle zor ve yavaş çoğaltılan bitkilerin hızlı üretilmesi için çalıştıklarını belirtti. Başlangıç materyalleri dış ortamdan dezenfekte edilerek katı besin ortamlarına alınır ve büyüme düzenleyici maddeler kullanılarak bir bitkiden türe göre 3 ila 30 yeni bitki elde edilebiliyor. Bu süreç alt kültürlerle tekrarlanarak yüksek çoğaltma sağlanıyor. Çoğaltma sonrası köklendirme ve adaptasyon aşamalarında, fakültemizin dört serasında sıcaklık, ışık ve nem kontrollü "yoğun bakım odaları" kullanılarak bitkiler sağlıklı bir şekilde dış ortama alıştırılıyor.

Anadolu Ajansı’na özel açıklamalarda bulunan Prof. Dr. Mehmet Polat, özel sektör işbirliğiyle yürütülen ak zambak projesinin temel hedefinin çoğalma katsayısını artırarak çiçeklenmeye kadar geçen yaklaşık 3 yıllık süreci 2 yıla düşürmek olduğunu vurguladı. Bu sayede konvansiyonel yöntemlere göre yavaş çoğalan ak zambakların üretimi hızlanacak, üreticilere ve ülke ekonomisine katkı sağlanacak. Proje sonuçları tamamlandığında sektörle paylaşılacak ve üreticilerin yetiştirmesi teşvik edilecek.

Bahçe Bitkileri Bölümü akademisyenlerinden Dr. Öğretim Üyesi İlknur Eskimez ise doktora çalışmalarında geliştirdikleri optimum çoğaltma protokollerini ak zambakta uyguladıklarını belirterek, soğanların sterilize edilerek 12 ay kesintisiz ve hastalıksız üretim yapıldığını ifade etti. Ak zambağın soğanlarında bulunan sekonder metabolitler ilaç sanayisinde, çiçekleri ise kozmetik ve parfümeri sektöründe kullanılıyor. Türün büyük kısmı ihraç edilmekte olup, özellikle Hollanda'dan yoğun talep görüyor. Bu çalışmalarla doğal türlerin korunması, yerli üretimin artırılması ve üniversite-sektör işbirliğinin güçlendirilmesi hedefleniyor. Fakültemiz laboratuvarlarında ayrıca lisans ve lisansüstü tezler ile TÜBİTAK destekli projeler de yürütülmeye devam ediyor.